Kamp Zeist

Op het grondgebied van de huidige gemeente Zeist hebben in de loop van de geschiedenis vier grote militaire kampementen gelegen. Zij stonden alle vier bekend als het Kamp van Zeist.

1672

LOUIS-XIVpas (4K) Het eerste grote militaire kamp bij Zeist dateert uit 1672. Tijdens de veldtocht tegen de Republiek in 1672 verbleef de Franse koning Lodewijk XIV van l tot 10 juli in Zeist. Hij nam zijn intrek in het huis van de weduwe van de schout, dat op de plaats van het tegenwoordige politiebureau aan de Utrechtseweg stond. De tenten van de koning en voor belangrijke hovelingen stonden vlakbij de kerk van Zeist. De rest van het leger werd ondergebracht in tenten, dichtbij het dorp. In de kerk stalde men de paarden.

1787

Tijdens de burgeroorlog in 1787 tussen de patriotten en de prinsgezinden, gevolgd door Pruisisch ingrijpen, werd weer een militair kamp bij Zeist ingericht. Dat kampement lag ter hoogte van het huidige Christelijk Sanatorium (omgeving laatste stukje Oude Arnhemseweg tot aan de De Dreef), op circa anderhalve kilometer gerekend vanal het kamp uit 1672 bij het dorp Zeist.

1804-1813

kz05gr (16K) Het derde kamp werd door de Franse generaal Marmont gesticht. Marmont besloot in het voorjaar van 1804 met zijn troepen, die onder andere in de stad Utrecht ingekwartierd waren, op de heide achter Zeist te gaan bivakkeren om ze beter te oefenen. Het Frans-Bataafse leger bestond uit 18.000 man. Uit dat kamp is het dorp Austerlitz ontstaan.

1818-1914

kz08gr (31K) Na het herstel van de onafhankelijkheid van ons land in 1813 werd in 1818 op de heide bij Zeist, dichtbij de Amersfoortseweg, een militair kamp ingericht, het vierde in successie. Dit huidige kamp is zowel op grondgebied van Zeist als van Soest gelegen. Begin 1900 kwamen de Genietroepen en in 1906 startte men met de aanleg van het Genietreintje.

kz600 (94K)

1914-1918

kz19gr (22K) Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden in Amersfoort 15.000 gevluchte Belgische militairen ge´nterneerd. Aanvankelijk moesten ze onderdak vinden in een kazerne met plaats voor 4.000; hier werd een tentenkamp met 900 tenten ingericht.

KZ01gr (23K)

kz02gr (30K)

kz03gr (41K) De overbevolkte kazerne van Amersfoort dwong Bosboom, de toenmalige minister van Oorlog, reeds in de tweede helft van oktober 1914 tot het bouwen van een tweetal houten barakkenkampen (Kamp I en Kamp II) in de legerplaats Zeist op het grondgebied van de gemeente Soesterberg.

kz04368 (45K) De officiŰle naam van dit kamp was: Interneringskamp Amersfoort - Legerplaats bij Zeist; meestal Kamp Zeist genoemd. Het kamp bestond uit twee kampen van 24 barakken op een oppervlakte van 25 hectare gescheiden door een brede gang afgezet met prikkeldraad waartussen later sportvelden werden aangelegd. In dit kamp konden 12.000 tot 15.000 ge´nterneerden worden gehuisvest.

Albert's dorp

kz07gr (29K) Gehuwde ge´nterneerden genoten speciale gunsten: hun gezinnen mochten zich in de omgeving van de kampen vestigen en de gehuwde ge´nterneerden kregen verlof hen regelmatig te bezoeken. Tengevolge van de kamernood die daardoor ontstond kwamen er klachten binnen over de hoge kamerhuren.

kz09gr (35K) Door de slechter wordende economische omstandigheden geraakten ook steeds meer vrouwen van ge´nterneerden zonder inkomsten waardoor opname in een vluchtoord steeds dreigend op de achtergrond aanwezig was. Om dit probleem op te lossen werden zeven gezinsdorpen of vrouwendorpen gebouwd. Bij Amersfoort Alberts' Dorp, Elizabeth-Dorp en Nieuwdorp.

kz10gr (27K) Alberts' Dorp bevond zich tussen Amersfoort en Soesterberg aan de Amersfoortsestraat 91.

kz11gr (31K)

kz12gr (33K) De opbouw van deze kampen was een hele organisatie. Er moesten veel materialen worden aangevoerd voor een groot aantal barakken. Het vervoer daarvan vond gedeeltelijk plaats met het Genietreintje. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden hier Belgische militairen ge?nterneerd. Na hun huiswaarts keren in 1918 verbleven hier tot half januari 1919 Franse burgervluchtelingen.

kz13gr (34K)

kz14gr (28K)

kz15gr (30K)

kz16gr (25K)

Interbellum

kz17gr (23K) Het conferentieoord van de vrijzinnige protestanten de zogenaamde "Protestantenbond". Het bestaat uit verspreid liggende barakken waarin onder meer een kantine, een conferentiezaal, slaapzalen etc. zijn ondergebracht. Vermoedelijk bleven enige barakken staan, toen dit terrein werd aangekocht door de Nederlandsche Protestantenbond.

kz18gr (20K)

1945 tot heden

Na de Tweede Wereldoorlog vestigde zich hier de heer Meijer, die er een kampeercentrum en recreatieoord van maakte onder de naam "Meijerij". Hier vonden jarenlang repatrianten uit het vroegere Nederlands-Indi? onderdak. De meeste barakken maakten plaats voor (houten) zomerhuisjes. In de zeventiger jaren werd het merendeel daarvan bewoond door personeel van Zon & Schild (Symfora), waaronder uw webmaster. Daarna werden de huisjes bewoond door Amerikaanse militairen en hun gezinnen en nadat die vertrokken waren werden ze weer verhuurd aan toeristen uit binnen- en buitenland. Na het vertrek van een aantal Poolse werknemers zijn er van 1 juli 2007 tot 1 januari 2009 asielzoekers gehuisvest.

Kamp Zeist is meer recent bekend van het daar gevestigde Militaire Luchtvaart Museum, het Lockerbieproces en de "bolletjesslikkers".

Bronvermelding en voor meer informatie:

Militaire vluchtelingen in Nederland 1914-1918.
www.legerplaats.nl

Valid XHTML 1.0 Transitional Valid CSS!